Domain (Alan Adı) Nedir?

Giriş

İnternette bir web sitesi açmak istediğinizde ilk ihtiyacınız olan şey domain, yani “alan adı”dır. Google.com, Instagram.com, LojikHidrolik.com veya Solorient.com gibi isimlerin tamamı birer alandır. Domainler internetteki dijital adreslerimizdir; insanların bir web sitesine kolayca erişebilmesi için kullanılırlar.

Teknik olarak domain, karmaşık IP adreslerinin yerine kullanılmak üzere geliştirilmiş, insanların okumayı ve hatırlamayı kolay bulduğu isimlendirme sistemidir. Örneğin bir web sitesine:

• https://192.168.1.43 adresiyle girmek oldukça zor olurdu.
• Ama https://solorient.com çok daha akılda kalıcı ve pratiktir.

İnternetin temel çalışma mantığı domainler üzerinden ilerler. Domainlerin nasıl çalıştığını, nasıl seçildiğini, türlerini, DNS ile olan ilişkisini ve SEO açısından önemini anlamak, profesyonel bir web projesi oluşturmak için kritik öneme sahiptir.

Bu yazıda domain kavramını en detaylı ve anlaşılır şekilde ele alıyoruz.

Domain (Alan Adı) Nedir?

Domain, bir web sitesinin internetteki adıdır. Kullanıcılar bir internet sitesine erişmek için tarayıcıya domain adresini yazarlar ve DNS sistemi bu domaini ilgili IP adresine yönlendirir.

Kısacası:

Domain = Web sitenizin internetteki adı ve dijital adresi

Domainler olmasaydı internet, karmaşık IP adresleriyle dolu olurdu ve kullanıcı deneyimi neredeyse imkânsız hâle gelirdi.

Domain Nasıl Çalışır?

Bir domain adresi girildiğinde şu adımlar gerçekleşir:

1. Kullanıcı tarayıcıya solorient.com gibi bir domain yazar.
2. Tarayıcı, DNS sunucularına giderek bu domainin IP adresini sorar.
3. DNS, “Bu domain şu IP adresindedir” yanıtını verir.
4. Tarayıcı IP adresine bağlanır.
5. Web sunucusu isteğe yanıt verir ve web sitesi yüklenir.

Bu sürecin tamamı milisaniyeler içinde gerçekleşir.

Domainin Yapısı

Bir domain üç bölümden oluşur:

1. Subdomain (Alt Alan Adı)

www, blog, shop, api gibi kısımlar alt alan adıdır.

Örnek:

• blog.sitesim.com → blog alt bölümü
• api.sitesim.com → yazılım API adresi

2. Sitenin Adı (Second Level Domain – SLD)

Domainin “esas” kısmıdır.

Örnek:

• google
• netflix
• solorient

3. TLD (Top-Level Domain)

.com, .net, .org, .tr gibi uzantılardır.

Domain Uzantısı (TLD) Türleri

Domain uzantıları farklı amaçlarla kullanılır.

1. gTLD – Genel uzantılar

• .com
• .net
• .org
• .info
• .xyz

.com her zaman en popüler ve en güvenilir TLD’dir.

2. ccTLD – Ülke uzantıları

• .tr (Türkiye)
• .de (Almanya)
• .uk (İngiltere)
• .us (ABD)
• .fr (Fransa)

Türkiye’de .com.tr, .net.tr gibi uzantılar da yaygındır.

3. Yeni nesil uzantılar

• .app
• .dev
• .ai
• .io
• .tech
• .store

Özellikle teknoloji girişimleri .io, .dev, .ai kullanmayı tercih ediyor.

Domain ve DNS İlişkisi

Domain tek başına bir anlam ifade etmez. Domainin çalışabilmesi için DNS sistemi devreye girer.

DNS Ne Yapar?

Domaini IP adresine çevirir.
Bir nevi “internetin telefon rehberi”dir.

Örnek:

solorient.com → 185.104.123.44

Yani:

Domain = İsim
IP = Adres
DNS = İsimleri adreslere çeviren sistem

Domain olmadan internet çok karışık bir yapı olurdu.

Domain Nasıl Alınır?

Domain almak oldukça basittir.

1. Bir domain kayıt firması seçilir

Örneğin:

• GoDaddy
• Namecheap
• Google Domains
• IHS
• Turhost
• SquareSpace (senin kullandığın sistem gibi)

2. Domain uygunluk kontrolü yapılır

solorient.com uygun mu?
lojik.com boş mu?
marketway.ai alınabilir mi?

Sistem, domainin daha önce başkası tarafından alınıp alınmadığını gösterir.

3. Domain satın alınır

1 yıl–10 yıl arasında kayıt yapılabilir.

4. DNS’ler yapılandırılır

Bu adımda:

• web hosting
• e-posta hizmetleri
• CDN bağlantısı
• subdomain oluşturma

gibi işlemler yapılır.

Domain Transferi Nedir?

Domainlerin kayıt yeri değiştirilebilir.
Örneğin domain:

• GoDaddy’den
• Namecheap’e
• veya Turhost’tan IHS’ye

taşınabilir.

Transfer kodu (EPP code) ile yapılır.

Subdomain (Alt Alan Adı) Nedir?

Subdomain, ana domain altında oluşturulan alt bölümlerdir.

Örnek:

• blog.solorient.com
• app.solorient.com
• dashboard.marketway.com
• cdn.nedirblog.com

Subdomainler SEO açısından da önemli olabilir, ancak bazen “ayrı site” gibi algılandığı için dikkatli kullanılmalıdır.

Domain ve SEO İlişkisi

Domain seçimi SEO için oldukça önemlidir.

1. TLD Önemi

.com SEO açısından hâlâ en güçlü uzantıdır.
.tr ülke odaklı aramalarda avantaj sağlar.

2. Kısa Domain Avantajı

Kısa, akılda kalıcı domainler daha değerlidir.

Örnek:

• solorient.com → güçlü
• lojikhidroliksistemdestek.com.tr → çok uzun

3. Anahtar Kelime İçeren Domain

Eskisi kadar önemli olmasa da hâlâ etkilidir.

Örnek:

• hidrolikpompam.com
• pnomatikhesaplama.com

4. Marka Odaklı Domain

Marka gücü SEO’ya en büyük katkıyı sağlar.

5. Domain Yaşı

Eski domainler daha güvenilir görülür.

Domain Park Etme Nedir?

Henüz kullanılmayan ama satın alınmış domain “park” edilir.

Neden yapılır?

• marka koruması
• ileride kullanmak için saklama
• satış amaçlı yatırım
• rakiplerin almasını engelleme

Birçok girişim fikrinden önce domain alır.

WHOIS Nedir?

Domain sahibinin kim olduğunu gösteren sistemdir.

WHOIS bilgilerinde:

• domain sahibi
• kayıt tarihi
• bitiş tarihi
• kayıt firması
• nameserver bilgileri

gibi bilgiler bulunur.

Gizlilik istenirse "WHOIS Privacy" özelliği aktif edilir.

Domain Yaşı (Domain Age)

Domainin kaç yıllık olduğu SEO açısından önemlidir.

• 0–1 yaş: yeni site
• 1–3 yaş: orta seviye güven
• 3+ yıl: arama motorları için daha güçlü sinyal

Eski domainler spam yapılmadığı sürece her zaman daha değerlidir.

Domain Değeri Nasıl Hesaplanır?

Domain değerini etkileyen faktörler:

• uzunluk
• uzantı
• marka potansiyeli
• aranma hacmi
• yazım kolaylığı
• geçmiş SEO performansı
• uluslararası kullanılabilirlik

Örneğin .ai ve .io uzantılı domainlerin değeri son yıllarda hızla artmıştır.

En İyi Domain Nasıl Seçilir?

Bir domain seçerken şu kriterlere dikkat etmek gerekir:

✔ Kısa olmalı

✔ Aklıda kalıcı olmalı

✔ Kolay yazılabilir olmalı

✔ Marka değeri taşımalı

✔ Doğru uzantıya sahip olmalı

✔ Hukuki sorun yaratmamalı

Yanlış seçilmiş domain ileride büyük problemler çıkarabilir.

Domain Kaydı Ne Kadar Sürer?

Genellikle 10 saniye bile sürmez.
Bir kişi domaini satın aldığı anda kayıt gerçekleşir.

Domain Kaydı Ne Kadar Sürer?

Genellikle 10 saniye bile sürmez.
Bir kişi domaini satın aldığı anda kayıt gerçekleşir.

Sonuç

Domain (alan adı), bir web sitesinin temel taşıdır. İnternetteki dijital adresiniz, markanızın kimliği ve kullanıcıların web sitenize ulaşma kapısıdır. Doğru domain seçimi, hem profesyonel görünüm hem de SEO performansı açısından kritik önem taşır.

Bu yazıda domainlerin:

• nasıl çalıştığını,
• DNS ile ilişkisini,
• uzantı türlerini,
• satın alma ve transfer adımlarını,
• SEO etkilerini,
• marka seçimi kriterlerini

kapsamlı şekilde ele aldık.

İster bireysel blog, ister kurumsal web sitesi, ister büyük bir teknoloji girişimi…
Başarılı bir dijital proje her zaman doğru domain ile başlar.